Cuối năm là lúc doanh nghiệp và hộ kinh doanh có thuê lao động lên kế hoạch lương cho năm sau. Ngày 02/11/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 399/2026/NĐ-CP quy định mức lương tối thiểu mới, có hiệu lực từ 01/01/2027, thay thế Nghị định 293/2025/NĐ-CP (Điều 5 khoản 1, khoản 2). Bài này tóm tắt mức mới, cách áp dụng và những việc cần làm ngay.
Bảng lương tối thiểu năm 2026 và từ 01/01/2027
Lương tối thiểu tháng (đồng/tháng)
| Vùng | Năm 2026 | Từ 01/01/2027 | Tăng thêm |
|---|---|---|---|
| Vùng I | 5.310.000 | 5.700.000 | 390.000 |
| Vùng II | 4.730.000 | 5.080.000 | 350.000 |
| Vùng III | 4.140.000 | 4.450.000 | 310.000 |
| Vùng IV | 3.700.000 | 4.040.000 | 340.000 |
Lương tối thiểu giờ (đồng/giờ)
| Vùng | Năm 2026 | Từ 01/01/2027 |
|---|---|---|
| Vùng I | 25.500 | 27.400 |
| Vùng II | 22.700 | 24.400 |
| Vùng III | 20.000 | 21.400 |
| Vùng IV | 17.800 | 19.400 |
Căn cứ: Điều 3 khoản 1 Nghị định 293/2025/NĐ-CP (năm 2026); Điều 3 khoản 1 Nghị định 399/2026/NĐ-CP (từ 01/01/2027).
Ai phải áp dụng?
Mức lương tối thiểu áp dụng cho người lao động làm việc theo hợp đồng lao động và người sử dụng lao động, gồm doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, hợp tác xã, hộ gia đình, cá nhân có thuê mướn, sử dụng người lao động (Điều 2 Nghị định 399/2026/NĐ-CP). Vì vậy hộ kinh doanh có thuê nhân viên cũng phải tuân thủ.
Xác định vùng như thế nào?
Danh mục địa bàn vùng I, II, III, IV nằm ở Phụ lục kèm Nghị định 399/2026/NĐ-CP (Điều 3 khoản 2). Danh mục mới áp dụng cho 34 tỉnh, thành phố; doanh nghiệp nên tra lại phụ lục thay vì dùng danh mục cũ. Nguyên tắc áp dụng (Điều 3 khoản 3):
- Hoạt động ở địa bàn nào thì áp dụng mức của địa bàn đó.
- Có chi nhánh, đơn vị ở nhiều địa bàn: chi nhánh ở đâu áp dụng mức của nơi đó.
- Hoạt động trong khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung, khu kinh tế đặc biệt, khu thương mại tự do, khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao nằm trên nhiều địa bàn có mức khác nhau: áp dụng mức cao nhất.
- Địa bàn đổi tên hoặc chia tách: tạm áp dụng mức của địa bàn trước khi thay đổi, đến khi Chính phủ có quy định mới.
- Địa bàn thành lập mới từ nhiều địa bàn có mức khác nhau: áp dụng mức cao nhất.
Áp dụng cho lương tháng, lương giờ, lương ngày
Theo Điều 4 Nghị định 399/2026/NĐ-CP:
- Trả lương theo tháng: mức lương theo công việc hoặc chức danh của người làm đủ giờ làm việc bình thường trong tháng và hoàn thành định mức không được thấp hơn lương tối thiểu tháng.
- Trả lương theo giờ: mức lương cho một giờ làm việc và hoàn thành định mức không được thấp hơn lương tối thiểu giờ.
- Trả lương theo tuần, ngày, sản phẩm, khoán: quy đổi ra tháng hoặc giờ, không được thấp hơn mức tối thiểu. Cách quy đổi:
- Theo tuần: lương tuần × 52 ÷ 12.
- Theo ngày: lương ngày × số ngày làm việc bình thường trong tháng.
- Theo sản phẩm, khoán: tổng tiền làm được trong thời giờ làm việc bình thường của tháng.
Mức dùng để so sánh là mức lương theo công việc, chức danh khi làm đủ thời giờ làm việc bình thường và hoàn thành định mức.
Ví dụ
Ví dụ 1 – Doanh nghiệp ở vùng II. Một nhân viên phụ việc đang hưởng 5.000.000 đồng/tháng. Năm 2026 mức này cao hơn tối thiểu vùng II (4.730.000 đồng). Từ 01/01/2027, mức tối thiểu vùng II là 5.080.000 đồng, nên doanh nghiệp phải nâng lương công việc của nhân viên này lên ít nhất 5.080.000 đồng/tháng.
Ví dụ 2 – Lao động đã qua đào tạo nghề. Hợp đồng của doanh nghiệp ở vùng II đang cam kết trả lương cho công việc đòi hỏi qua đào tạo nghề cao hơn ít nhất 7% so với lương tối thiểu. Cam kết có lợi này tiếp tục được thực hiện (Điều 5 khoản 3), nên từ 2027 mức lương phải ít nhất 5.080.000 × 107% = 5.435.600 đồng/tháng.
Ví dụ 3 – Hộ kinh doanh trả lương ngày ở vùng II. Nhân viên quán ăn hưởng 200.000 đồng/ngày, làm 26 ngày bình thường trong tháng. Lương quy đổi = 200.000 × 26 = 5.200.000 đồng/tháng, cao hơn 5.080.000 đồng nên vẫn đạt. Nếu chỉ làm 24 ngày bình thường thì quy đổi là 4.800.000 đồng, thấp hơn mức tối thiểu, cần điều chỉnh đơn giá ngày.
Ví dụ 4 – Lao động bán thời gian ở vùng I. Từ 01/01/2027, đơn giá trả theo giờ không được thấp hơn 27.400 đồng/giờ.
Mức lương trong các ví dụ là giả định để minh họa.
Lương tối thiểu ảnh hưởng gì đến bảo hiểm?
- Bảo hiểm xã hội bắt buộc: tiền lương làm căn cứ đóng là tiền lương tháng gồm mức lương theo công việc, chức danh, phụ cấp và các khoản bổ sung trả thường xuyên (Điều 31 khoản 1 điểm b Luật BHXH 41/2024/QH15). Khi lương công việc phải tăng lên mức tối thiểu mới thì tiền lương đóng bảo hiểm cũng tăng theo. Mức thấp nhất của căn cứ đóng là mức tham chiếu, cao nhất 20 lần mức tham chiếu (Điều 31 khoản 1 điểm đ); khi chưa bãi bỏ lương cơ sở thì mức tham chiếu bằng lương cơ sở (Điều 141 khoản 13). Lương cơ sở từ 01/07/2026 là 2.530.000 đồng (Điều 3 Nghị định 161/2026/NĐ-CP), nên trần căn cứ đóng BHXH là 50.600.000 đồng/tháng.
- Bảo hiểm thất nghiệp: căn cứ đóng cao nhất bằng 20 lần lương tối thiểu tháng theo vùng (Điều 34 khoản 2 Luật Việc làm 74/2025/QH15). Ở vùng I, trần này tăng từ 106.200.000 đồng lên 114.000.000 đồng từ năm 2027.
- Trợ cấp thất nghiệp: tối đa không quá 5 lần lương tối thiểu tháng theo vùng áp dụng tại tháng cuối cùng đóng (Điều 39 khoản 1 Luật Việc làm). Với vùng I từ 2027, mức tối đa là 28.500.000 đồng/tháng.
Muốn tính nhanh lương thực nhận, bảo hiểm và thuế, dùng Công cụ tính lương Gross ↔ Net. Công cụ đã cập nhật lương tối thiểu vùng mới; chọn tháng áp dụng từ 01/2027 để tính theo mức mới.
Việc cần làm trước 01/01/2027
Nghị định yêu cầu người sử dụng lao động rà soát lại thỏa thuận trong hợp đồng lao động, thỏa ước lao động tập thể, quy chế, quy định để điều chỉnh cho phù hợp, và không được xóa bỏ hoặc cắt giảm chế độ tiền lương làm thêm giờ, làm đêm, bồi dưỡng bằng hiện vật và các chế độ khác theo pháp luật lao động (Điều 5 khoản 3 Nghị định 399/2026/NĐ-CP). Danh sách việc nên làm:
- Tra Phụ lục danh mục địa bàn mới, xác định vùng cho trụ sở và từng chi nhánh.
- Lập danh sách người lao động có lương công việc dưới mức tối thiểu mới; điều chỉnh bằng phụ lục hợp đồng.
- Giữ nguyên các cam kết có lợi hơn: cao hơn ít nhất 7% với công việc qua đào tạo; cao hơn 5% hoặc 7% với công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm.
- Cập nhật thang lương, bảng lương và ngân sách tiền lương năm 2027.
- Điều chỉnh tiền lương đóng bảo hiểm từ kỳ lương tháng 1/2027.
- Kiểm tra lại đơn giá lương ngày, lương giờ, lương khoán sau khi quy đổi.
Câu hỏi thường gặp
Hộ kinh doanh chỉ thuê 1–2 người có phải áp dụng không? Có. Nghị định áp dụng cho cả hộ gia đình, cá nhân có thuê mướn, sử dụng người lao động (Điều 2 khoản 2 điểm b).
Lương tối thiểu có tính cả phụ cấp, tiền ăn trưa không? Mức so sánh là mức lương theo công việc hoặc chức danh cho thời giờ làm việc bình thường (Điều 4 khoản 1). Nên tách rõ mức lương công việc trong hợp đồng để dễ đối chiếu.
Lương tối thiểu tăng có làm tăng thuế TNCN không? Thuế TNCN tính trên thu nhập tính thuế (sau khi trừ bảo hiểm bắt buộc và giảm trừ gia cảnh), không tính trực tiếp theo lương tối thiểu. Phần lớn người hưởng lương sát mức tối thiểu chưa phải nộp thuế vì mức giảm trừ bản thân là 15,5 triệu đồng/tháng. Xem bài Cách tính thuế TNCN từ tiền lương năm 2026.
Bài liên quan
- Ngày 24/11 nghỉ hưởng lương: đi làm được trả bao nhiêu, có tính thuế?
- Thưởng Tết, lương tháng 13: tính thuế TNCN thế nào, tính vào năm nào?
- Lịch khai, nộp thuế của doanh nghiệp năm 2026
Căn cứ pháp lý
- Nghị định 399/2026/NĐ-CP ngày 02/11/2026 quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động: Điều 2, Điều 3, Điều 4, Điều 5.
- Nghị định 293/2025/NĐ-CP: Điều 3 khoản 1.
- Luật Bảo hiểm xã hội 41/2024/QH15 (Văn bản hợp nhất 19/VBHN-VPQH): Điều 31 khoản 1; Điều 141 khoản 13.
- Luật Việc làm 74/2025/QH15: Điều 34 khoản 2; Điều 39 khoản 1.
- Nghị định 161/2026/NĐ-CP: Điều 3.
Bài viết mang tính hướng dẫn chung, không thay thế ý kiến tư vấn cho trường hợp cụ thể. Nội dung cập nhật theo quy định có hiệu lực tại thời điểm viết.