H> Cập nhật tháng 10/2026 – Giảm 30% thuế TNCN năm 2026 và 2027. Theo Nghị quyết 43/2026/QH16 (hiệu lực từ 24/8/2026), cá nhân cư trú có thu nhập từ kinh doanh – gồm hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh – với doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng được giảm 30% số thuế TNCN phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027. Thuế GTGT không được giảm. Các con số thuế TNCN trong bài là số trước khi giảm; số phải nộp bằng 70% số đó. So sánh giữa phương pháp 1 và phương pháp 2 không thay đổi vì cả hai đều được giảm. Chính phủ sẽ quy định chi tiết cách áp dụng.
ộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng, hoặc hộ 1–3 tỷ chọn phương pháp 2, tính thuế TNCN theo công thức (Doanh thu − Chi phí được trừ) × thuế suất (15%, 17% hoặc 20% tùy doanh thu). Mỗi đồng chi phí được trừ giúp giảm 15–20 xu thuế, nhưng chỉ khi khoản chi đáp ứng đủ điều kiện. Bài này liệt kê đầy đủ theo Điều 6 Nghị định 68/2026/NĐ-CP.
3 điều kiện chung
Một khoản chi được trừ khi đồng thời:
- Thực tế phát sinh và liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh;
- Có đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định;
- Khoản thanh toán từ 5 triệu đồng trở lên mỗi lần phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt (chuyển khoản…).
Trường hợp mua hàng của người bán không có hóa đơn (ví dụ mua trực tiếp của nông dân tự sản xuất), Thông tư 152/2025/TT-BTC cho phép dùng Bảng kê mua hàng hóa, dịch vụ làm chứng từ kế toán.
6 nhóm chi phí được trừ
Đây cũng là 6 dòng chi phí trên tờ khai quyết toán Mẫu 02/CNKD-TNCN-QTT và sổ chi tiết S2c-HKD:
| Nhóm | Gồm | Lưu ý |
|---|---|---|
| a) Nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, năng lượng, hàng hóa | Hàng mua về bán, nguyên liệu sản xuất | Hàng tồn kho từ 2025 trở về trước phải có trong Bảng kê tồn kho tại 31/12/2025 |
| b) Tiền lương, tiền công cho người lao động | Lương, thưởng, phụ cấp, bảo hiểm bắt buộc | Người lao động phải có đóng bảo hiểm bắt buộc; riêng lao động dưới 01 tháng không cần |
| c) Khấu hao tài sản cố định | Máy móc, thiết bị, xe dùng cho kinh doanh | Theo chế độ khấu hao như doanh nghiệp; tài sản đã khấu hao hết thì thôi |
| d) Dịch vụ mua ngoài | Điện, nước, điện thoại, internet, vận chuyển, thuê mặt bằng, sửa chữa, bảo dưỡng | Phải có hóa đơn |
| đ) Lãi vay vốn kinh doanh | Lãi vay ngân hàng theo lãi suất thực tế | Vay của cá nhân, tổ chức không phải tín dụng: không vượt mức trần của Bộ luật Dân sự |
| e) Chi khác phục vụ trực tiếp kinh doanh | Bao bì, quảng cáo, phí sàn… | Phải liên quan trực tiếp và có chứng từ |
Các khoản KHÔNG được trừ
- Khoản chi không liên quan đến kinh doanh;
- Khoản chi không đủ hóa đơn, chứng từ;
- Tiền lương, tiền công của chủ hộ, thành viên trong hộ (chỉ được trừ phần đóng bảo hiểm bắt buộc của họ); lương đã hạch toán nhưng không thực trả hoặc không có chứng từ thanh toán;
- Khấu hao vượt mức quy định, hoặc khấu hao tài sản không dùng cho kinh doanh;
- Tiền phạt vi phạm hành chính, phạt vi phạm hợp đồng, bồi thường do lỗi của chủ hộ;
- Đất ở, nhà ở, xe ô tô đứng tên cá nhân (trừ xe dùng kinh doanh vận tải, du lịch);
- Chi phí sinh hoạt cá nhân, gia đình. Chủ hộ phải theo dõi riêng chi phí kinh doanh và chi tiêu gia đình.
Ví dụ tính thuế
Xưởng may của chị Hằng có doanh thu năm 2,6 tỷ, chọn phương pháp 2. Các khoản chi trong năm:
| Khoản chi | Số tiền | Được trừ? |
|---|---|---|
| Vải, phụ liệu (có hóa đơn, chuyển khoản) | 1.700.000.000 | Có |
| Lương 4 công nhân có đóng bảo hiểm | 300.000.000 | Có |
| Thuê xưởng | 240.000.000 | Có |
| Điện, nước, internet | 60.000.000 | Có |
| Khấu hao máy may | 50.000.000 | Có |
| Lãi vay ngân hàng | 30.000.000 | Có |
| Lương của chị Hằng | 180.000.000 | Không |
| Tiền phạt chậm giao hàng | 5.000.000 | Không |
- Chi phí được trừ = 2.380.000.000 đồng
- Thu nhập tính thuế = 2.600.000.000 − 2.380.000.000 = 220.000.000 đồng
- Thuế TNCN (15%) = 33.000.000 đồng
So sánh: nếu chọn phương pháp 1 (sản xuất 1,5%), thuế TNCN = (2,6 tỷ − 1 tỷ) × 1,5% = 24.000.000 đồng – thấp hơn 9 triệu. Phương pháp 2 chỉ có lợi khi chi phí được trừ vượt 2.440.000.000 đồng.
Thử với số liệu của bạn bằng Công cụ tính thuế hộ kinh doanh – công cụ tự so sánh hai phương pháp và tính ngưỡng hòa vốn.
Ghi chép thế nào?
Hộ dùng phương pháp 2 ghi bộ sổ theo Thông tư 152/2025/TT-BTC: S2b-HKD (doanh thu), S2c-HKD (chi tiết doanh thu, chi phí), S2d-HKD (vật liệu, hàng hóa nhập – xuất – tồn) và S2e-HKD (tiền). Xem bài Sổ sách kế toán hộ kinh doanh theo Thông tư 152.
Cuối năm, quyết toán TNCN theo Mẫu 02/CNKD-TNCN-QTT, chậm nhất 31/03 năm sau. Nếu số phải nộp lớn hơn số đã tạm nộp thì nộp bổ sung, không bị tính tiền chậm nộp.
Câu hỏi thường gặp
Thuê nhà của người quen, không có hóa đơn thì có được trừ không? Khoản chi phải có đủ hóa đơn, chứng từ. Bạn có thể đề nghị bên cho thuê khai, nộp thuế và cung cấp chứng từ; nếu không có, khoản này có nguy cơ bị loại.
Trả lương cho con mình làm ở cửa hàng có được trừ không? Không, nếu người đó là thành viên trong hộ kinh doanh. Chỉ phần đóng bảo hiểm bắt buộc của họ được trừ.
Mua hàng 8 triệu trả tiền mặt thì sao? Khoản thanh toán từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới được trừ. Hãy chuyển khoản cho các khoản lớn.
Bài liên quan
- Cách tính thuế hộ kinh doanh doanh thu 1–3 tỷ: chọn phương pháp 1 hay 2?
- Bỏ thuế khoán từ 2026: hộ kinh doanh chuyển sang kê khai thế nào?
- Lịch thuế
Căn cứ pháp lý
- Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (Điều 7 khoản 2)
- Văn bản hợp nhất 25/2026/VBHN-BTC hợp nhất Nghị định 68/2026/NĐ-CP và Nghị định 141/2026/NĐ-CP (Điều 4, 6, 10, 18)
- Thông tư 18/2026/TT-BTC (Mẫu 02/CNKD-TNCN-QTT)
- Thông tư 152/2025/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán hộ kinh doanh (Điều 6)
- Nghị quyết 43/2026/QH16 về giảm thuế TNCN, TNDN năm 2026, 2027 (Điều 1 khoản 1)
Tra cứu toàn văn tại mục Văn bản pháp luật.
Bài viết mang tính hướng dẫn chung, không thay thế ý kiến tư vấn cho trường hợp cụ thể. Nội dung cập nhật theo quy định có hiệu lực tại thời điểm viết.